Standard według UIC: Z2A
Oznaczenia literowe: Admnu, Ademnu
Producent: VEB Waggonbau Bautzen, NRD
Długość całkowita (ze zderzakami): 26,40 m
Masa w stanie służbowym: około 38000 kg
Prędkość maksymalna: 160 km/h
Organizacja wnętrza: przedziałowy, 9 przedziałów po 6 miejsc
Liczba miejsc siedzących: 54
Typ zastosowanych wózków: GP200
Typ hamulca: Knorr (KE-GPR), tarczowy + (opcjonalnie) magnetyczny szynowy
Typ zastosowanego ogrzewania: nawiewowe lub klimatyzacja
Bautzeny, czyli wagony standardu Z2A wyprodukowane w 1991 roku przez zakłady w Bautzen
(obecnie część koncernu Bombardier) były pierwszymi nowoczesnymi wagonami 1
klasy zakupionymi przez PKP. Razem z bliźniaczymi wagonami Z2B (2 klasa) oraz
wagonami XB (z zakładów w Görlitz) stanowiły podstawowy tabor nowo tworzonej
kategorii pociągów Intercity. Wyprodukowano 29 egzemplarzy wagonów Z2A, w tym 2 z przedziałami
menedżerskimi, które później zostały przebudowane na zwykłe. Obecnie
wszystkie Bautzeny są własnością spółki PKP Intercity i kursują w pociągach
kategorii Intercity, Intercity Plus oraz pociągach ekspresowych, wyjątkowo rzadko
pojawiają się w pociągach TLK.
W celu osiągnięcia większego komfortu podróżowania, klika egzemplarzy zostało
niedawno poddanych głębokiej modernizacji w zakładach NEWAG w Nowym Sączu (3 wagony) oraz FPS w
Poznaniu (9 wagonów). Głównym usprawnieniem był montaż klimatyzacji oraz
toalet z zamkniętym obiegiem. Znacznie zmodyfikowano także wystrój przedziałów pasażerskich
oraz zamontowano gniazdka elektryczne 230V (tylko w wersji z FPS). 5 spośród egzemplarzy
zmodernizowanych przez FPS zostało wyposażonych w 4-miejscowe przedziały menedżerskie.
Pierwotnie wagony Z2A otrzymały malowanie kremowo-czerwone, identyczne
z pozostałymi wagonami 1 klasy, jednak o nieco ciemniejszym odcieniu (była
to cecha rozpoznawcza wagonów Bautzen). Obecnie wszystkie zostały już
przemalowane w nowe, firmowe barwy PKP Intercity, z dużym logo przewoźnika naniesionym na bokach wagonu.
logo PKP Intercity na wagonie Z2A |
Wagony Z2A Bautzen są klasycznymi wagonami 9-przedziałowymi o
wymiarach i parametrach zgodnych ze standardem Z2 (karta UIC 567-2). Wystrój wewnętrzny przedziałów został ciekawie zaprojektowany, ściany
pokryte zostały okleiną drewnopodobną, nadającą wnętrzu elegancki wygląd. W każdym
przedziale znajduje się 6 indywidualnych foteli z możliwością regulacji
pozycji. Nad siedzeniami umieszczono półki na bagaże, pod oknem znajdują się
rozkładane stoliki, kosz na śmieci oraz regulator ogrzewania. Wagony po
modernizacji posiadają nieco inny wystrój, okleiny drewnopodobne zostały zastąpione
przez białe plastiki. Wymieniono także stoliki i śmietniczkę oraz
zlikwidowano dźwignię regulatora ogrzewania. Wagony modernizowane w NEWAGu różnią
się nieco wyglądem przedziałów od wagonów, które przeszły modernizację w
poznańskiej Fabryce Pojazdów Szynowych.
wnętrze przedziału pasażerskiego
(w wersji oryginalnej) |
przedział w wagonie poddanym modernizacji (FPS Poznań) |
przedział pasażerski w wersji
zmodernizowanej przez NEWAG |
Przedziały WC są raczej niskiego standardu, ich wystrój i kolorystyka
przypomina toalety znane ze starych wagonów 111A. Zastosowanie prostych,
jednolitych elementów ułatwia utrzymanie czystości, ale zdecydowanie pogarsza
wrażenia estetyczne. Toaleta ma obieg otwarty, po
naciśnięciu pedału nieczystości spłukiwane są bezpośrednio na tory. Na szczęście
toalety po modernizacji wyglądają dużo lepiej, ich wystrój nie odbiega znacząco
od
europejskich standardów.
miska ustępowa (oryginalna) |
umywalka (oryginalna) |
umywalka (po modernizacji w FPS) |
Pierwotnie wszystkie wagony Z2A posiadały ogrzewanie nawiewowe oraz
klasyczne okna z odsuwaną górną połową. Egzemplarze zmodernizowane wyposażone
są w klimatyzację oraz okna nieotwieralne, z niewielką uchylaną częścią górną.
Regulator temperatury znajduje się w każdym przedziale. Urządzenia
elektryczne (ogrzewanie, klimatyzacja) dostosowane są do wszystkich
podstawowych napięć zasilania spotykanych na europejskich kolejach, przez co
wagony te mogą być eksploatowane także w komunikacji międzynarodowej.
Drzwi wejściowe do wagonu zaprojektowano jako odskokowo-przesuwne, co jest
standardem we wszystkich nowoczesnych wagonach. Otwierane są przez pasażera za
pomocą przycisków umieszczonych obok. Ze względów bezpieczeństwa otwarcie
drzwi jest zablokowane podczas jazdy pociągu, można to zrobić tylko w
sytuacjach awaryjnych pociągając za zaplombowaną rączkę. Otwieranie
pneumatyczne posiadają także drzwi czołowe wagonu. Drzwi oddzielające
przedsionki od korytarza wykonano jako klasyczne, skrzydłowe na zawiasach.
drzwi wejściowe zamknięte |
drzwi wejściowe otwarte |
przyciski do otwierania drzwi |
Wagony Z2A posiadają wózki niemiecko-czechosłowackie Goerlitz-Prag GP200.
Wózki GP200 są już nieco przestarzałe i charakteryzują się słabszymi
parametrami niż np. używane w innych wagonach PKP wózki niemieckie MD524 lub
polskie 25ANa. Teoretycznie mogą kursować z prędkością 200 km/h, jednak
brak hamulców szynowych oraz tłumików wężykowania zmniejsza ich maksymalną dozwoloną prędkość do 160
km/h. W wagonach poddanych modernizacji zamontowano hamulce szynowe, niestety nie
podniesiono prędkości maksymalnej (nadal brakuje tłumików wężykowania).
W najbliższym czasie kolejne wagony Z2A Bautzen będą poddawane modernizacji.
Docelowo planowane jest unowocześnienie wszystkich istniejących egzemplarzy,
montaż klimatyzacji oraz toalet z zamkniętym obiegiem. Zmodernizowane Bautzeny
będą zastępować wagony 139A oraz 145A w pociągach kategorii IC i IC+.
Wagony Z2A Bautzen są raczej łatwe do rozpoznania, ale osoby nie obeznane w
temacie mogą je pomylić z wagonami Z2A produkcji HCP - typu 139A oraz 145A.
Wagony 139A podobnie jak Bautzeny pierwotnie nie posiadały klimatyzacji, ale
niektóre egzemplarze zostały już zmodernizowane. Typ 145A został wyposażony
w klimatyzację fabrycznie. Zasadniczą cechą pozwalającą na rozróżnienie
wagonów Bautzen od wagonów HCP jest dach - wagony z fabryki w Poznaniu
posiadają dach ryflowany, natomiast Bautzeny mają dach gładki. Inną cechą
charakterystyczną jest kwadratowa kratka nawiewu, łatwa do odróżnienia od
podłużnej kratki spotykanej w wagonach 139A oraz 145A.
kwadratowa kratka w wagonie Z2A Bautzen |
podłużna kratka wagonu 139A |
W Bautzenach zmodernizowanych przez FPS umieszczono tabliczki informujące o typie
wagonu i roku przeprowadzenia modernizacji. Jednak mogą one wprowadzać w błąd
- napis "Made in Poland" sugeruje, że wagony są polskie (co jest
oczywiście nieprawdą). Jako oznaczenie typu Bautzeny 1 klasy mają wpisane
Z2A, natomiast inne wagony Z2A mają w tym miejscu swoje właściwe oznaczenie
(139A lub 145A). Wagony modernizowane w NEWAGu posiadają tabliczki przy
stopniach wejściowych, nie zamontowano w nich tabliczek nad drzwiami.
tabliczka nad drzwiami czołowymi
w wagonie zmodernizowanym
w zakładach FPS w Poznaniu |
tabliczka przy stopniach wejściowych
w wagonie poddanym modernizacji
przez NEWAG Nowy Sącz |
| 
)
)
)
)
)
)
)
)
)
)
)
)
)
)
